Zobacz także

Muzeum Warmii i Mazur na 100-lecie niepodległości

A A

muzeum warmii i mazur,  muzeum warmii i mazur w olsztynie,  muzeum warmii i mazur wystawy

Zobacz również

Galeria

Suknia żałoby narodowej / Autor: Grzegorz Kumorowicz, Muzeum Warmii i Mazur

1 / 7

Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie zaprasza na wystawę, która została przygotowana w ramach obchodów 100-lecia odzyskania niepodległości. Zwiedzający będą mogli dowiedzieć się więcej, o warunkach w jakich żyli Polacy w czasach niewoli – skąd czerpali siłę i co pomagało im zachować tożsamość narodową.

Muzeum Warmii i Mazur zaprasza na wystawę zatytułowaną „W służbie niepodległości. Telegramy patriotyczne 1895-1939”. Będzie ją można zwiedzać olsztyńskim zamku do końca 2019 roku. Dlaczego warto ją zobaczyć?

Droga Warmii i Mazur do polskości


Polska odzyskała niepodległość w 1918 roku, ale losy Warmii i Mazur potoczyły się inaczej niż innych części kraju. Po przeprowadzonym w 1920 roku plebiscycie znalazły się poza granicami Rzeczpospolitej. Mimo tego polskość tych ziem podtrzymywana była przez codzienną postawę Polaków – używanie języka ojczystego, przywiązanie do tradycji i pamięci o chlubnej przeszłości. Zakładano polskie gazety, księgarnie i biblioteki Towarzystwa Czytelni Ludowych. Działalność tę utrzymywano również w okresie międzywojennym.

Jednym z przejawów demonstrowania polskości był zwyczaj przesyłania życzeń na specjalnych blankietach. Były zdobione symbolami narodowymi, wizerunkami polskich bohaterów, artystów, zabytków architektury, miejsc kultu religijnego. Pierwotnie telegramy nazywano kościuszkowskimi, gdyż to portrety Naczelnika insurekcji 1794 roku stanowiły główne motywy dekoracyjne tych dokumentów. Na wystawie można obejrzeć przeszło sto oryginalnych telegramów z odręcznie wypisanymi życzeniami.

Co można zobaczyć na wystawie


Poza telegramami na wystawie prezentowana jest cenna generalska czapka, należąca do Tadeusza Kościuszki, obrączka z insurekcji, upamiętniający powstanie listopadowe krzyżyk z Olszynki Grochowskiej, a oprócz tego także obrazy i biżuterię patriotyczną.

Na wystawie można będzie zobaczyć również medal i dyplom niepodległości z podpisem Józefa Piłsudskiego i wiele innych obiektów ze zbiorów: Muzeum Warmii i Mazur, Muzeum Wojska Polskiego, Muzeum Narodowego w Poznaniu, Muzeum Poczty i Telekomunikacji, Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu, Biblioteki Uniwersyteckiej w Olsztynie, OBN im. W. Kętrzyńskiego oraz kolekcji prywatnej Andrzeja Soleckiego.

Specjalnie na wystawę została uszyta kopia sukni żałoby narodowej. W tego typu strojach Polki po powstaniu styczniowym demonstrowały postawę patriotyczną. Ważną częścią ekspozycji jest też kącik edukacyjny z zainscenizowanym wnętrzem pracowni litograficznej Antoniego Rose w Poznaniu, w której powstały pierwsze telegramy kościuszkowskie.

Wystawa upamiętnia zarówno same zmagania Polaków o utrzymanie tożsamości, jak i odzyskanie niepodległości i kształtowanie się granic oraz tworzenie państwowości po 1918 r., z uwzględnieniem specyficznej sytuacji Warmii i Mazur.

Źródło: materiały prasowe Muzeum Warmii i Mazur

Autor zdjęć: Grzegorz Kumorowicz, Muzeum Warmii i Mazur

avatar

akceptuję regulamin

Zobacz także

Na skróty:

Mazury

Mazury to kraina historyczna oraz etnograficzna położona na północnym wschodzie Polski. Geograficznie jest część Pojezierza Mazurskiego a także Iławskiego. Mazury są położone w województwie warmińsko-mazurskim.

Ostatnie zlodowacenie mające miejsce około 14000-15000 lat temu ukształtowało krajobraz Mazur. Teren jest pagórkowaty, z wieloma jeziorami, rzeczkami i strumykami. Około 30% powierzchni Mazur pokrywją lasy. Na północy Mazur przeważają grądy a na południu możemy ogłądać bory sosnowe oraz mieszane.

Nazwa Mazury została wprowadzona przez władze pruskie w XIX wieku.

"Rzeczownik Mazur pochodzi od przedrostka maz- (brudzić, smolić, mazać) – pierwotnie słowo maź, oznaczało smołę i dziegć, pochodzi od zamieszkujących tutejsze lasy smolarzy – do którego dodano przyrostek -ur."

W dawnej polszczyźnie Mazur to mieszkaniec Mazowsza i z tym należy wiązać pochodzenie słowa Mazury. Z Mazowsza w dawnych czasach napływało na teren Mazur bardzo wiele osób, które się tu osiedlały. Mieszkańcy Mazur byli w większości z wyznania protestantami a dokładniej luteranami, którze władali jednak językiem polskim.

Mazury nazywa się Krainą tysiąca jezior ale na Mazurach jezior jest ponad dwukrotnie więcej

Warmia a Mazury

Mazurzy w większości byli protestantami i wraz z reformą narodziła się odrębność tej krainy poneiważ religia stała się głównym kryterium ludności która zamieszkuje te tereny. Warmia była natomiast katolicka i do 1772 roku wchodziła w skład Polski a reszta kraju była protestancka.

Mazury nigdy nie stanowiły odrębnej jednostki administracyjnej pod jakimkolwiek względem - Warmia natomiast tak. Nie da się więc jednoznacznie ustalić granic Mazur. Mazurzy to w skrócie Prusacy, protestanci a ich język to Polski lub mazurski. Ich germańska asymilacja miała miejsce do roku 1945 a potem większość z nich wyjechała do Niemiec. Dzisiaj rdzennych Mazurów jest na Mazurach około 5000.

"We współczesnej branży turystycznej określenie Mazury rozszerzyło swoje znaczenie: wszędzie, gdzie na północnym wschodzie Polski występują jeziora, pagórki i lasy, mówi się o Mazurach."